
Verkennend onderzoek naar de rol van autoantistoffen bij vrouwen met long COVID en ME
Recent verscheen er een interessant onderzoek waarvan we hoer een samenvatting plaatsen, Dit onderzoek verkent of autoantistoffen, die ontstaan wanneer het immuunsysteem per ongeluk lichaamseigen structuren aanvalt, een rol spelen bij long COVID en ME.
De onderzoekers vonden dat deze autoantistoffen vaker voorkomen bij patiënten dan bij gezonde vrouwen en dat ze samenhangen met belangrijke symptomen zoals autonome ontregeling, uitputting, PEM, pijn en cognitieve problemen.
De resultaten wijzen erop dat infecties zoals COVID en EBV een langdurige immuunreactie kunnen veroorzaken via moleculaire mimicry. Hoewel het om een eerste kleine studie gaat, biedt het waardevolle aanknopingspunten voor beter begrip van beide ziektebeelden.
De rol van auto-antistoffen bij long-COVID en ME Autoantistoffen zijn antistoffen die het lichaam zelf per ongeluk aanvallen in plaats van schadelijke indringers zoals bacteriën. Deze reactie kan leiden tot auto-immuunziekten.
In verschillende eerdere studies werden auto-antistoffen gevonden bij patiënten met long-COVID. Ook leken deze auto-antistoffen gerelateerd aan belangrijke symptomen van de ziekte. Long-COVID heeft overlappende symptomen met ME, wat ook vaak is ontstaan na een infectie. Long-COVID omvat echter een breder spectrum aan symptomen en slechts een subgroep voldoet aan de criteria van ME. ME-patiënten zijn vaak ernstiger beperkt en hebben ernstigere symptomen. Er zijn echter ook aanwijzingen voor de rol van autoantistoffen bij ME.
Het Epstein-Barr virus (EBV) is een bekende trigger voor ME en heractivatie van EBV tijdens COVID is een risicofactor voor long-COVID. Daarom wordt in deze studie gekeken naar de aanwezigheid van autoantistoffen tegen bepaalde stukjes eiwit van het EBV virus en hoe de hoeveelheid gerelateerd is aan symptomen van de ziektes.
Methode
Aan dit onderzoek deden vier groepen vrouwen tussen 18 en 59 jaar mee:
● 19 vrouwen met long-COVID
● 26 vrouwen met long-COVID die ook voldeden aan de criteria voor ME
● 36 vrouwen met ME, getriggerd door een ander virus dan COVID
● 34 gezonde vrouwen
De proefpersonen vulden vragenlijsten in over hun symptomen en de ernst daarvan. De aanwezigheid van de specifieke antistoffen is uit bloedsamples bepaald.
Bevindingen en interpretatie
De resultaten laten zien dat de autoantistoffen vaker voorkomen bij de patiëntgroepen dan bij de gezonde vrouwen. De grootste hoeveelheid werd gevonden bij de groep met long
COVID. Ook bij gezonde vrouwen werden overigens antistoffen gevonden, maar minder vaak en minder sterk en dat is normaal.
Ook werd er een relatie gevonden tussen de autoantistoffen en symptomen:
– In de long-COVID groep was er een positief verband tussen het aantal antistoffen en de ernst van autonome dysfunctie, vermoeidheid en PEM.
– In de ME groep werd een positieve relatie gevonden tussen het aantal antistoffen en de ervaren cognitieve beperking en pijn.
De bevindingen ondersteunen het idee dat een infectie kan zorgen dat het immuunsysteem antistoffen maakt die op meerdere eiwitten reageren, waaronder op lichaamseigen eiwitten, waardoor ze het lichaam zelf gaan aanvallen.
Dit heet moleculaire mimicry: een proces waarbij een vreemd molecuul een lichaamseigen molecuul imiteert, waardoor het immuunsysteem van het lichaam in de war raakt, wat kan leiden tot een langdurige immuunreactie. Ook laten de bevindingen zien dat deze autoantistoffen mogelijk bijdragen aan de symptomen van de ziektes.
Er zijn verschillen gevonden tussen de long-COVID en ME groep. Dit wordt mogelijk verklaard door verschillen in de duur van de ziekte, die gemiddeld langer is bij de ME groep.
Wat levert dit onderzoek op
Dit onderzoek geeft belangrijke eerste aanwijzingen over het immuunsysteem bij long-COVID en ME. De resultaten van dit onderzoek kunnen leiden tot een beter begrip over het ontstaan van long COVID en ME. Daarnaast kan het bijdragen aan betere tests om de diagnose te stellen en betere behandelingen. Dit is echter een eerste verkennend onderzoek met een kleine onderzoeksgroep. Het is daarom noodzakelijk dat er verder onderzoek wordt gedaan om de resultaten en de betekenis ervan te bevestigen.
Gebaseerd op Hoheisel et al. (2025), gepubliceerd in Frontiers of Immunology.
Bron: Exploratory study on autoantibodies to arginine-rich human peptides mimicking Epstein-Barr virus in women with post-COVID and myalgic encephalomyelitis/chronic fatigue syndrome; bron: https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/41050647/